SORUMLULUKLARINIZ
Son dönemde hasta haklarının yanında bir de “Hasta
Sorumluluğu” kavramı ortaya çıkmıştır. Henüz bu kavramın,
içeriği ve kapsamı ortaya konmamıştır. Ancak genel olarak,
hastanın bir sağlık kuruluşuna başvurmadan ve başvurduktan
sonraki süreçte yerine getirmesi gereken ödev ve
yükümlülüklerdir diye tarif edilebilir. Hastanın
sorumluluklarını boyutlandırmamız mümkündür. Kısaca maddeler
halinde sıralayabiliriz:
1. Genel Sorumluluklar
1.1. Kişiler kendi sağlığına dikkat etmek için elinden
geleni yapmalı ve sağlıklı bir yaşam için verilen
tavsiyelere uymalıdır.
1.2. Kişi uygunsa kan verebilir ya da organ bağışında
bulunabilir.
1.3. Basit durumlarda kişiler kendi bakımlarını
yapmalıdır.
2. Sosyal Güvenlik Durumu
2.1.Hasta; sağlık, sosyal güvenlik ve kişisel
bilgilerindeki değişiklikleri zamanında bildirmek
durumundadır.
2.2.Hasta; sağlık karnesinin (Bağ-Kur, Yeşil Kart gibi)
vizesini zamanında yaptırmak zorundadır.
3. Sağlık Çalışanlarını
Bilgilendirme
3.1.Hasta; yakınmalarını, daha önce geçirdiği
hastalıkları, yatarak herhangi bir tedavi görüp görmediğini,
eğer varsa halen kullandığı ilaçları ve tüm sağlığıyla
ilgili bilgileri tam, eksiksiz vermelidir.
4. Hastane Kurallarına Uyma
4.1. Hasta; başvurduğu sağlık kuruluşunun kural ve
uygulamalarına uymalıdır.
4.1.Hasta sağlık Bakanlığı ve diğer sosyal güvenlik
kurumlarınca belirlenen sevk zincirine uymalıdır .
4.2.Hastanın; tedavi, bakım ve rehabilitasyon sürecince
sağlık çalışanları ile işbirliği içinde olması beklenir.
4.3.Hasta; randevulu hizmet veren bir sağlık tesisinden
yararlanıyorsa randevunun tarih ve saatine uyması ve
değişiklikleri ilgili yere bildirmesi gerekir.
4.4. Hasta; hastane personelinin, diğer hastaların ve
ziyaretçilerin haklarına saygı göstermelidir.
4.5. Hasta; hastane malzemelerine verdiği zararları
karşılamak zorundadır.
5. Tedavisi İle İlgili Önerilere
Uyma
5.1.Hasta; tedavisi ve ilaçlarla ilgili tavsiyeleri
dikkatle dinlemeli ve anlayamadığı yerleri sormalıdır.
5.2.Hastanın; tedavisiyle ilgili önerilere uyum
sağlayamama durumu söz konusu ise bunu sağlık çalışanına
bildirmesi gerekir.
5.3.Hasta sağlık bakım ve taburculuk sonrası bakım
planını beklendiği gibi doğru anlayıp anlamadığını
belirtmesi gerekir.
5.4.Hasta; uygulanacak tedaviyi reddetmesi veya önerilere
uymamasından dolayı doğacak sonuçlardan kendisi sorumludur.
HAKLARINIZ
İnsan, sadece insan olmasından dolayı doğuştan bazı
hakları kazanarak dünyaya adımını atmaktadır. Hak kavramı
evrensel bir kavramdır. Kısaca hak; ‘hukuk kurallarının
kişilere tanıdığı yetki’ olarak tanımlanabilir.
İnsan hakları ilk kez 1215 yılında İngiltere’de
tanınmıştır. Resmi olarak 18. yüzyıl sonlarında Amerikan
Haklar Bildirgesi ve 1789 Fransız İnsan ve Vatandaş Hakları
Evrensel Bildirgesi yayımlanmıştır. Birleşmiş Milletlerin
kurulmasıyla insan hakları evrensel hale geldi. İnsan
Hakları Evrensel Beyannamesi yayınlandı. Buna göre; herkesin
özgür, onurlu, hakları bakımından eşit oldukları
belirtilmektedir.
İnsan haklarını kısaca; tüm insanların her açıdan
doğuştan eşit ve özgür olması diye tarif etmek mümkündür.
Söz konusu bu özgürlük, başkalarının haklarına saygılı olmak
ve bu hakları çiğnememe zorunluluğu ile dengelenmiştir.
Çeşitli insan hakları bulunmaktadır. Hasta hakları da temel
insan haklarından birisidir.
1) Hizmetten
genel olarak faydalanma:
Adalet ve Hakkaniyet ilkeleri çerçevesinde sağlık
hizmetlerinden faydalanma. Irk, dil, din ve mezhep,
cinsiyet, felsefi inanç,ekonomik ve sosyal durumları dikkate
alınmadan hizmet alma hakkı vardır.
2) Bilgilendirme ve bilgi isteme:
Her türlü sağlık hizmetinin ve imkanının neler olduğunu
öğrenmeye ve sağlık durumu ile ilgili her türlü bilgiyi
sözlü veya yazılı isteme hakkı vardır.
3) Sağlık kuruluşunu ve personelini,
seçme ve değiştirme:
Sağlık kuruluşunu seçmeye, değiştirmeye ve seçtiği sağlık
tesisinde verilen sağlık hizmetlerinden faydalanmaya, sağlık
hizmeti verecek vermekte olan tabiplerin ve diğer sağlık
çalışanlarının kimliklerini, görev ve unvanlarını öğrenmeye
seçme ve değiştirmeye hakkı vardır.
4) Mahremiyet:
Gizliliğe uygun bir ortamda her türlü sağlık hizmeti
almaya hakları vardır.
5) Reddetme, durdurma ve rıza:
Tedaviyi reddetmeye, durdurulmasını istemeye, tıbbi
müdahalelerde rızasının alınmasına ve rıza çerçevesinde
hizmetten faydalanmaya hakkı vardır.
6) Güvenlik :
Sağlık hizmetini güvenli bir ortamda almaya,
7) Dini vecibeleri yerine
getirebilme :
Sağlık tesisinin imkanları ölçüsünde ve idarece alınan
tedbirler çerçevesinde, dini vecibelerini yerine getirmeye
hakkı vardır.
8) İnsani değerlere saygı
gösterilmesi, saygınlık görme ve rahatlık:
Saygı, itina ve ihtimam gösterilerek, güler yüzlü, nazik,
şefkatli bir ortamda, her türlü hijyenik şartlar sağlanmış
gürültülü ve rahatsız edici bütün etkenler giderilmiş bir
sağlık hizmeti almaya hakkı vardır.
9) Ziyaret ve refakatçi bulundurma:
Sağlık tesislerince belirlenen usül ve esaslar
çerçevesinde ziyaretçi kabul etmeye ve mevzuatın ve sağlık
tesisinin imkanları ölçüsünde ve hekimin uygun görmesi
halinde refakatçi bulundurmaya hakkı vardır
10) Müracaat, şikayet ve dava hakkı:
Haklarının ihlali halinde, mevzuat çerçevesinde her türlü
başvuru, şikayet ve dava hakkını kullanmaya hakkı vardır.
